het grote boekexperiment

We zien de realiteit niet zoals ze is

jojespersVier vragen die je leven veranderen

Be yourself. Everybody else is already taken. Tot voor twee jaar was deze quote van Oscar Wilde niet meer dan een snedige oneliner, ideaal om indruk te maken bij het begin van een bijdrage aan een boek. Toen duwde iemand mij Vier vragen die je leven veranderen van Byron Katie in de handen. Mijn eerste gedachte was: de lelijkste cover en de meest pretentieuze titel ever, typisch Amerikaans. Gelukkig had ik veel vertrouwen in de ontlener van het boek en begon ik toch te lezen. Plots kwam Oscar Wilde tot leven.

Maar om mijn verhaal duidelijk te maken, moet ik eerst nog wat verder in de tijd, toen ik – zo’n zes jaar geleden – de kans kreeg om directeur te worden in de welzijnsorganisatie waar ik al enkele jaren adjunct was. De cultuur in die organisatie was participatief, zoals in zovele sociale ondernemingen. Draagvlak creëren voor beslissingen stond voorop. Samen aan de kar trekken ook. Vanuit een grote verbondenheid met de waarden en de missie van de organisatie gaf iedereen het beste van zichzelf. Het maatschappelijke doel wees de richting aan. Engagement was vanzelfsprekend en als leidinggevende stond ik erg dicht bij mijn medewerkers. Dat was prettig werken en ik voelde me erg goed in die cultuur.

Maar er was ook een gigantische valkuil en die zag ik niet meteen. Het doel was dan wel duidelijk, maar de weg ernaartoe veel minder. Er lag geen mooi geasfalteerde autosnelweg, maar een kronkelig pad dat al eens durfde terugdraaien. Het was ook niet altijd duidelijk wie de route bepaalde. Ik sprak toen graag over ‘samen gedragen verantwoordelijkheid’, zonder te beseffen dat dit de beste manier was om te vluchten voor mijn eigen rol in het verhaal. Als one of the guys toetste ik graag en veelvuldig mijn mandaat als directeur af: is het goed dat we nu die richting uitgaan, gaan jullie akkoord dat ik het zo en zo aanpak…? Zo werd die samen gedragen verantwoordelijkheid een perfecte dekmantel voor mijn onzekerheid.

Ik had een alerte raad van bestuur én een externe coach nodig om te beseffen dat van mij iets anders werd verwacht. Ik kreeg rechtuit te horen dat wat ik aan kwaliteiten te bieden had, precies was wat de organisatie op dat moment nodig had. En dat het dus hoog tijd werd dat ik die kwaliteiten ook ging inzetten, in plaats van me uit te sloven om iedereen tevreden te houden. Dat mijn streven naar harmonie plaats moest maken voor meer integriteit: waar wil ik echt met deze organisatie naartoe en hoe wil ik dat – trouw aan mezelf – realiseren? Het was voor mij even naar adem happen. Maar het werd het begin van een heel mooie periode, waarin de organisatie groeide, fusioneerde en nieuwe activiteiten ontwikkelde.

Vier jaar later kreeg ik dus Vier vragen die je leven veranderen. Ik werd zelfverzekerder in mijn leidinggevende rol, maar daardoor ook kritischer en veeleisender voor het functioneren van mijn medewerkers. Dat zinde me niet helemaal. Die kritische overtuigingen over anderen trokken mijn aandacht immers weg van mijn eigen opdracht én bovendien belemmerde ik daardoor medewerkers om zelf hun kwaliteiten voluit in te zetten. Byron Katie leidde me naar een inzicht. Haar boek vertelt over gedachten en overtuigingen, over hoe deze ons overheersen, verstrikken en ongelukkig maken, omdat ze ons beletten om naar de realiteit te kijken zoals die is. Katie biedt een bedrieglijk eenvoudige methode om gedachten en overtuigingen over anderen te onderzoeken.

Haar boek leerde me om een onderscheid te maken tussen de realiteit en de gevoelens die ik daarbij heb, om uit te maken of iets mijn zaak is of niet – een directeur heeft nogal snel het idee dat alles ‘zijn zaak’ is – en om overtuigingen over anderen om te keren, bijvoorbeeld door ze op mezelf toe te passen, om dan vast te stellen dat die omkering meestal even waar is. En ik heb geleerd dat die titel Vier vragen die je leven veranderen helemaal niet ‘typisch Amerikaans’ is. Want de oorspronkelijke titel luidt Loving What Is en dat vind ik dan weer fantastisch klinken. Opnieuw een overtuiging doorprikt!

De externe coach die me er eerder van overtuigde om voluit voor mijn zaak te gaan, voegde er toen fijntjes aan toe: “En als wat jij te bieden hebt niet meer is wat de organisatie nodig heeft, dan zul je dat wel merken. Ga dan gewoon iets anders doen.” Vorige zomer heb ik een andere job gezocht en gevonden.
I am so clever that sometimes I don’t understand a single word of what I am saying.”
Ook van Oscar Wilde.
Benieuwd naar die vier vragen? Ga naar http://www.thework.com.

Jo Jespers (1967) behaalde in 1973 een diploma ‘ik kan lezen’. Hij was daarna lesgever ‘Wassen en strijken voor mannen’ en voetbalverslaggever bij VK Holsbeek. Momenteel is hij management consultant bij Hefboom. jo.jespers@hefboom.be

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Basic HTML is allowed. Your email address will not be published.

Subscribe to this comment feed via RSS

%d bloggers liken dit: